မွန်ပြည်နယ် ပေါင်မြို့နယ်တွင် စက်ပစ္စည်းများ ယူဆောင်ကာ စက်သုံးဆီဝယ်ယူနေရ

ဥယျာဉ်ခြံစိုက်တောင်သူများ စက်သုံးဆီလိုအပ်ချက်ကြောင့် အပင်များအား ရေပေးဝေရန် အခက်အခဲများရှိနေပြီး ခြောက်သွေ့ပျက်စီးမှုများ စတင်ဖြစ်ပေါ်လာနေ

ပေါင်မြို့နယ်အတွင်းရှိ ဥယျာဉ်ခြံစိုက်တောင်သူများ စက်သုံးဆီလိုအပ်ချက်ကြောင့် အပင်များအား ရေပေးဝေရန် အခက်အခဲများရှိနေပြီး အပင်များခြောက်သွေ့ပျက်ဆီးမှုများ စတင်ဖြစ်ပေါ်လာနေကြောင်း တောင်သူများ၏ ပြောကြားချက်များအရ သိရသည်။

ဥယျာဉ်ခြံစိုက်ပျိုးနေသူများအနေဖြင့် နွေရာသီ၌ အပင်များအား နေ့စဉ်ရေလောင်းပေးနေရသည်များရှိသလို၊ အပင်များအား ရက်ခြားရေလောင်းပေးနေရခြင်းများလည်းရှိကြောင်း၊ လက်ရှိ စက်သုံးဆီအခက်အခဲကြောင့် ရေစက်များလည်ပိတ်နိုင်ခြင်းမရှိသည့်အတွက် အပင်များအား ရေပေးဝေခြင်း၊ ရေလောင်းခြင်းများမလုပ်နိုင်သောကြောင့် အပင်များခြောက်သွေ့ပျက်ဆီးစပြုလာနေသည့်အတွက် ပျက်ဆီးဆုံးရှုံးမှုများနှင့် ရင်ဆိုင်ရလာနိုင်ကြောင်း ပေါင်မြို့နယ် ကျုံကကျေးရွာမှ ဥယျာဉ်ခြံစိုက်တောင်သူတစ်ဦးက ပြောကြားသည်။

၎င်းကဆက်လက်ပြီး “စက်သုံးဆီအရောင်းဆိုင်တွေမှာက ဆီကို ပုံးတွေနဲ့ ရောင်းချခွင့်မရှိတဲ့အတွက် ကျနော်တို့ တောင်သူတွေအနေနဲ့ကလည်း စက်သုံးဆီဝယ်ယူဖို့ကအခက်တွေ့နေတယ်။ အဲ့ဒီတော့ ဥယျာဉ်ခြံလုပ်ငန်းသုံး မီးစက်၊ ရေစက်၊ မြက်ရိတ်စက်တွေကို စက်သုံးဆီဆိုင်အထိယူသွားပြီးတော့ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းပြီးမှ စက်သုံးဆီဝယ်ယူခွင့်ရရှိကြရတယ်” ဟု ပြောကြားသည်။

သို့သော်လည်း စက်သုံးဆီအား (၁၀၀၀၀) ကျပ်ဖိုး (ဓါတ်ဆီ (၂) လီတာခန့်) သာ ခွဲတမ်းကျဝယ်ယူခွင့်ရသည့်အတွက် ထိုပမာဏမှာ ရေစက်အား တစ်နာရီခန့်မောင်းနှင်နိုင်ကြောင်းလည်း ၎င်းတောင်သူက ဆိုသည်။

ပေါင်မြို့နယ်အတွင်းရှိ ဥယျာဉ်ခြံလုပ်ငန်းများလုပ်ကိုင်နေကြသည့်တောင်သူများ၏ စက်သုံးဆီလိုအပ်ချက်အား မည်သည့် ဌာနဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းများဝိုင်းဝန်းကူညီဆောင်ရွက်ပေးခြင်းမရှိသည့်အပြင်၊ တောင်သူများအနေဖြင့် စက်သုံးဆီလိုအပ်ချက်အား မှောင်ခိုဈေးကွက်မှ ဈေးကြီးပေးဝယ်ယူနေကြရကြောင်း ဥယျာဉ်ခြံစိုက်တောင်သူများ၏ ပြောကြားချက်များအရ သိရသည်။

image

အစ္စရေးလ်လွှတ်တော်က အတည်ပြုပေးလိုက်တဲ့ 6သဒါဏ်စီရင်ခွင့်

အစ္စရေးလွှတ်တော် (Knesset) က 6သစေလောက်တဲ့ တိုက်ခိုက်မှုတွေနဲ့ ပြစ်မှုထင်ရှားတဲ့ ပါလက်စတိုင်းတွေကို 6သဒဏ်ပေးမယ့် ဥပဒေ တစ်ရပ်ကို မနေ့က (၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၀ ရက်) မှာ အတည်ပြုလိုက်ပါတယ်။

ဒီဥပဒေဟာ အစ္စရေးရဲ့ တရားစီရင်ရေးမှာ ကြီးမားတဲ့ အပြောင်းအလဲတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။

​ဥပဒေသစ်၏ အဓိကပြဋ္ဌာန်းချက်များ

​ဒီဥပဒေဟာ နိုင်ငံရေး သို့မဟုတ် အမျိုးသားရေး အသွင်ဆောင်တဲ့ လူသတ်မှုတွေကို အဓိက ဦးတည်ထားပါတယ် ။

​စစ်ခုံရုံးများတွင် 6သဒဏ်ပေးခြင်း

အနောက်ဘက်ကမ်း (West Bank) မှာရှိတဲ့ ပါလက်စတိုင်းတွေကို အဓိက စီရင်တဲ့ စစ်ခုံရုံးတွေမှာ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ 6သစေလောက်တဲ့ အကြမ်းဖက်မှု ကျူးလွန်သူတွေကို ကြိုးပေးသတ်ရန် သတ်မှတ်ထားပါတယ်။

​တရားသူကြီးတွေရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်

ယခင်က 6သဒဏ်ချမှတ်ဖို့ တရားသူကြီး ၃ ဦးစလုံးရဲ့ တညီတညွတ်တည်း ဆုံးဖြတ်ချက် လိုအပ်ပေမဲ့၊ အခုဥပဒေသစ်အရ တရားသူကြီး ၂ ဦးက ထောက်ခံရုံ (၂-၁ မဲ) နဲ့ 6သဒဏ်ချမှတ်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

​ကွပ်မျက်မည့် အချိန်ဇယား

ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ပြီးနောက် ရက်ပေါင်း ၉၀ အတွင်း အကောင်အထည်ဖော် ကွပ်မျက်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

​အသနားခံခွင့် မရှိခြင်း

စစ်ခုံရုံးတွေမှာ 6သဒဏ်ချမှတ်ခံရသူတွေအတွက် အယူခံဝင်ခွင့် သို့မဟုတ် လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် လျှောက်ထားခွင့်တွေကို ဒီဥပဒေက ပိတ်ပင်ထားပါတယ်။
​ခွဲခြားဆက်ဆံမှုဆိုင်ရာ ဝေဖန်မှုများ

​ဒီဥပဒေဟာ ပါလက်စတိုင်းတွေနဲ့ အစ္စရေး

နိုင်ငံသားတွေအကြား ဥပဒေအရ ခွဲခြားထားတယ်လို့ ဝေဖန်ခံနေရပါတယ်။

​စစ်ခုံရုံး နဲ့ အရပ်ဘက်ခုံရုံး

အနောက်ဘက်ကမ်းရှိ ပါလက်စတိုင်းတွေဟာ တင်းကျပ်တဲ့ စစ်ခုံရုံးတွေမှာ စီရင်ခံရမှာဖြစ်ပြီး၊ အစ္စရေးနိုင်ငံသားတွေကတော့ အရပ်ဘက်ခုံရုံးတွေမှာ စီရင်ခံရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
​အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်:

ဥပဒေအရ "အစ္စရေးနိုင်ငံ တည်ရှိမှုကို ငြင်းပယ်ရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် သတ်ဖြတ်သူ" ကို သေဒဏ်ပေးမယ်လို့ ဆိုထားတဲ့အတွက်၊ ဒါဟာ ဂျူးအမျိုးသားရေး အစွန်းရောက်တွေ ကျူးလွန်တဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေကို ကင်းလွတ်ခွင့်ပေးဖို့ ရည်ရွယ်တယ်လို့ ဥပဒေကျွမ်းကျင်သူတွေက ထောက်ပြကြပါတယ်။

​နိုင်ငံတကာနှင့် ပြည်တွင်း တုံ့ပြန်မှုများ

​ဥရောပသမဂ္ဂ (EU) နှင့် ကုလသမဂ္ဂ

ဒီဥပဒေဟာ လူသားတွေရဲ့ "အသက်ရှင်သန်ခွင့်" ကို ချိုးဖောက်နေပြီး ခွဲခြားဆက်ဆံမှု ဖြစ်စေတယ်လို့ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကန့်ကွက်ထားပါတယ်။ 6သဒဏ်ဟာ အကြမ်းဖက်မှုကို ဟန့်တားနိုင်စွမ်းမရှိဘူးလို့လည်း ထောက်ပြကြပါတယ်။

​တရားရေးဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မှု

အစ္စရေး အရပ်ဘက်အခွင့်အရေး အဖွဲ့အစည်း (ACRI) က ဒီဥပဒေကို အတည်ပြုပြီး မိနစ်ပိုင်းအတွင်းမှာပဲ တရားမဝင်ကြောင်း တရားလွှတ်တော်ချုပ်ထံ အသနားခံစာ တင်သွင်းခဲ့ပါတယ်။

​အစိုးရ၏ အောင်ပွဲခံမှု

ဥပဒေကို အဓိက ရေးဆွဲခဲ့တဲ့ အမျိုးသားလုံခြုံရေးဝန်ကြီး အီတာမာ ဘန်ဂါဗီယာ (Itamar Ben-Gvir) ကတော့ ဒါဟာ "တရားမျှတမှု ရရှိတဲ့နေ့" ဖြစ်တယ်လို့ လွှတ်တော်မှာ အောင်ပွဲခံ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

​ဒီဥပဒေကို လက်တွေ့ အကောင်အထည်မဖော်ခင် အစ္စရေး တရားလွှတ်တော်ချုပ်ကနေ ပြန်လည်စစ်ဆေးမှုတွေ ပြုလုပ်သွားဖို့ ရှိနေပါတယ်။

image

EV လျှပ်စစ်ကားတွေ လမ်းအသုံးပြုခ ​ပေးရမယ်

EV လျှပ်စစ်ကားတွေကို ဒီကနေ့ ဧပြီလ ၁ ရက်ကစပြီး လမ်း ၊တံတား အသုံးပြုခ စတင်ကောက်ခံမှာ ဖြစ်တယ်လို့ အမြန်လမ်းမကြီထိန်းသိမ်း ပြုပြင်ရေးနှင့်ကြီးကြပ်ရေးအဖွဲ့ အသိပေးချက်အရ သိရပါတယ်။

EV ကားတွေအနေနဲ့ ရန်ကုန်-မန္တလေးအမြန်လမ်းမကြီးကို ဖြတ်သန်းအသုံးပြုပါက အမြန်လမ်းအသုံးပြုခ ကောက်ခံနှုန်းထားများအတိုင်း ကောက်ခံမှာဖြစ်သလို တခြားလမ်း ပိုင်းတွေမှာ ဖြတ်သန်းအသုံးပြုပါက ယာဉ်အမျိုးအစား ၂၂ မျိုးအတိုင်း ကောက်ခံမယ့် နှုန်းနဲ့ အကျုံးဝင်တဲ့ ယာဉ်တွေရဲ့ ကောက်ခံနှုန်းထားအတိုင်း ကောက်ခံသွားမှာ ဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ် ။

ခုလို EV ကားတွေကို လမ်းတံတားကြေးကောက်မယ့်အပေါ် EV ကားပိုင်ရှင်တယောက်က " EV တွေလည်း ထိုက်သလောက်ရောင်းနေရပြီ ၊ ဝယ်နေကြပြီဆိုတော့ လမ်းကြေးစကောက်တဲ့သဘောပဲ ။ အစကတော့ ဘာလမ်းကြေးမှ မကောက်ဘဲ ခုမှစကောက်မှာလေ ။ အားသွင်းတဲ့နေရာကျ လုံလောက်အောင်မလုပ်ပေးနိုင်ဘဲ လမ်းကြေးကောက်တာက အရင်ပဲ ။ " လို့ ပြောပါတယ် ။

လျှပ်စစ်သုံးယာဉ်၊ လျှပ်စစ်သုံးယာဉ်တွေရဲ့ အပိုဆက်စပ်ပစ္စည်းတွေနဲ့ စပ်လျဉ်းပြီး လမ်းအသုံးပြုခကင်းလွတ်ခွင့်ပြုထားတဲ့ ကာလကုန်ဆုံးပြီဖြစ်တာကြောင့် ခုလိုစတင်ကောက်ခံခြင်း ဖြစ်တယ်လို့ တာဝန်ရှိသူတွေက အသိပေးထား ပါတယ် ။

" pilot project မှာ ဘာtax မှလည်းမရှိဘူး။ လမ်းတံတား အသုံးပြုခလည်းမရှိဘူး။ အခုကောက်ဖို့ကတော့ ကြေငြာထားတာ တနှစ်လောက်တော့ရှိပြီ။ လမ်းတံတားအသုံးပြုခ စကောက်မယ်ဆိုတာဖြစ်သင့် ဖြစ်ထိုက်တဲ့ ပေးရမယ့်ဟာလို့တော့ မြင်တယ်။ ဘာလို့လဲဆိုသူလည်း အထိုက်အသင့် အသုံးပြုတာရှိလာပြီ။ အထိုက်သင့်လည်းနေရာယူလာပြီ။ အခုက EV နဲ့ commercial လည်းရှိလာပြီ ။နယ်ကိုလည်းလိုင်းဆွဲနေတယ်။ဧရာဝတီ - ရန်ကုန် ၊ ကရင် - ရန်ကုန် ၊မော်လမြိုင် - ရန်ကုန်ပေါ့။ " လို့ မြန်မာနိုင်ငံ မော်တော်ယာဥ်ထုတ်လုပ်ရေးနှင့် ဖြန်ဖြူးရေး ရောင်းချရေး လုပ်ငန်းရှင်များအသင်း MAMDA ရဲ့အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးဖြစ်သူ ဦးကျော်စွာထွန်းမြင့်ကပြောပါတယ်။

EV ကားတွေကို လမ်းကြေးကောက်တာအပြင် ကားတွေ အလွယ်တကူ အားသွင်းနိုင်မယ့် charging station တွေ ယခုထက်ပိုပြီး ဖော်ဆောင်ပေးဖို့လည်း လိုအပ်နေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

" ပြောင်းလဲလာမယ့်အရာကို ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားဖို့လိုတယ်။ မီးလည်းပေးဖို့လိုတယ်။ ခုအနေအထားက သုံးစွဲသူနဲ့ EV အားသွင်းတဲ့နေရာတွေက စတင်အသုံးပြုတဲ့အချိန်ကထက် စာရင် နားရွက်နဲ့မျက်စိလို ဝေးဝေးလာတယ်။ ကားက များပြီး အားသွင်းတဲ့ station ကနည်းလာတာပေါ့။နေ့စဥ်တိုးလာတာက ကား နေ့စဥ်မတိုးဘဲရပ်သွားတာက charging station ဖြစ်နေတယ်။ဒါတွေအတွက် စဥ်းစားစေချင် တယ်။ " လို့ သူက ဆက်ပြောပါတယ် ။

လက်ရှိမှာ EV ကားစျေးကွက်ကတော့ ဝယ်လိုအားအရမ်းများတဲ့အခြေအနေမျိုးမဟုတ်တော့ဘဲ အရောင်းအဝယ်ပုံမှန်ရှိပြီး စျေးထပ်မတက်တော့ပေမယ့် အရင်ဖြစ်ပေါ်ခဲ့တဲ့ အတက်စျေးတန်းမှာပဲ ရှိနေတယ်လို့ သိရပါတယ်။

" EV စုံမခွဲလိုက်ချိန်တုန်းက EV ကားစျေးကွက်ထိုးတက်ခဲ့ပြီး အခုကတော့ အရောင်းအဝယ်မျှပါတယ်။

အဲဒီရက်က မတရားတက်ပါတယ်။ မတရားဆွဲတင်တယ်ပြောချင်တယ်။ ဆီခွဲတမ်းနဲ့ လုပ်လိုက်တဲ့အခါမှာတော့ အရင်ဝယ်လိုအားက ၁၀ ယောက်ရှိခဲ့ရင် ခြောက်ယောက်လောက်ပဲရှိတော့တယ်။ နည်းနည်းလေးစဥ်းစားသွားတယ်။ ခုကတော့ စျေးကိုဆက်ဆွဲမတင်တော့ဘူး ။ရောက်တဲ့နေရာမှာတော့ လည်ရင်လည်သလို ရောင်းကြတယ်။ဒီရက်က အရောင်းအဝယ်မျှနေ ပါတယ်။ စျေးတွေဒီထက်ထပ်မတက်ဘဲ တန့်သွားတာ ကျေးဇူးတင်ရမယ်။ ဒီထက်ဆက်တက်ရင် ပိုဆိုးတဲ့အခြေအနေရောက်သွားမှာ။ EV ကနောက်ဆိုရင် EV ပဲလာမှာကို အလောတကြီးစိုးရိမ်ပြီး မဝယ်ကြပါနဲ့လို့ ပြောချင်တယ် ။ " လို့ ထပ်မံပြောပါတယ်။

လက်ရှိမှ EV ကားစျေးနူန်းတွေက အနည်းဆုံး သိန်း ၆၀၀ နဲ့ ၇၀၀ ကစရှိပြီး အမြင့်ဆုံး သိန်း ၆၀၀၀ မှ ၇၀၀၀ အထိရှိကြောင်း ၊ အရောင်းအဝယ်ဖြစ်နေတဲ့ကားတွေကတော့ သိန်း ၁၅၀၀ ကနေ ၂၀၀၀ ကြားရှိတဲ့ကားတွေဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ် ။

image

သမ္မတစိစစ်​ရေးအဖွဲ့ရဲ့ ​​တွေ့ရှိချက်​တွေ နက်ဖြန်ပြည်​ထောင်စုလွှတ်​တေတော်မှာတင်ပြမယ်

တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်
ပထမ ပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့အစီအစဥ်ကို ဧပြီ၂ရက်​နေ့မှာ ကျင်းပမှာဖြစ်ပါတယ်။

အဲဒီအစည်းအ​ဝေးမှာမှ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် နာယက က လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အစုအဖွဲ့
အသီးသီးက တင်ပြတဲ့ ဒုတိယသမ္မတ​တွေရဲ့ နိုင်ငံတော်သမ္မတအတွက် သတ်မှတ်ထားတဲ့ အရည်အချင်း ပြည့်စုံမှု ရှိ မရှိ စိစစ်ရေးအဖွဲ့ရဲ့
စိစစ်တွေ့ရှိချက်ကို တင်ပြမယ်လို့ လွှတ်​တော်ရုံးနဲ့ နီးစပ်သူ​တွေဆီကသိရပါတယ်။

အဲဒီ​နောက်မှာမှ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် နာယက က နိုင်ငံတော်သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ပွဲကျင်းပမယ့် နေ့ရက်နဲ့ အချိန်ကို ကြေညာမှာဖြစ်ပြီး နိုင်ငံတော်သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ဖို့ လျှို့ဝှက်ဆန္ဒမဲပေးတာနဲ့ ပတ်သက်လို့ ကြိုတင်ရှင်းလင်းတင်ပြမယ်လို့ VOM က သတင်းရရှိပါတယ်။

အဲဒီလိုကိစ္စ​တွေအပြင် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယကက ဥပဒေကြမ်းပူးပေါင်းကော်မတီ၊ ပြည်သူ့ငွေစာရင်းပူးပေါင်းကော်မတီနဲ့ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်စိစစ်ရေး ကော်မတီ​တွေမှာ ပါဝင်ဖို့ လျာထားတဲ့ အဖွဲ့ဝင်ဦးရေ၊ ဥက္ကဋ္ဌ၊ အတွင်းရေးမှူးနဲ့အဖွဲ့ဝင်​တွေ အမည်စာရင်း တင်ပြမယ်လို့ သတင်းရရှိပါတယ်။

image

EV ကားများ ယနေ့မှစ၍ တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ ဂိတ်တိုင်းတွင် လမ်းအသုံးပြုခ ပေးဆောင်ရမည်

လျှပ်စစ်သုံးယာဉ် (EV) များသည် ယနေ့ (ဧပြီ ၁ရက်) မှ စတင်၍ တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ ဆောက်လုပ်ရေးဂိတ်တိုင်းတွင် လမ်းအသုံးပြုခ ပေးဆောင်ရမည်ဖြစ် သည်။

ထိုသို့ပေးဆောင်ရာတွင် လမ်းအသုံးပြုခများကို အခြားသောယာဉ်များနည်းတူ လမ်းအသုံးပြုခကောက်ခံသည့် ဂိတ်များ၌ အသုံးပြုခ ပေးဆောင်ရမည်ဖြစ်သည်ဟုလည်း သိရသည်။

လျှပ်စစ်သုံးယာဉ်များ၊ လျှပ်စစ်သုံးယာဉ်များ၏ အပိုဆက်စပ်ပစ္စည်းများနှင့်စပ်လျဉ်း၍ လမ်းအသုံးပြုခကင်းလွတ်ခွင့်ပြုသည့်ကာလသည် ယမန်နေ့ (မတ်၃၁ရက်) နေ့တွင် ကုန်ဆုံးသွားပြီ ဖြစ်သည်။

ထို့ကြောင့် EV ယာဉ်များသည် လမ်းဦးစီးဌာနမှ စီမံခန့်ခွဲလျက်ရှိသော ယာဉ်အမျိုးအစား (၂၂) မျိုးအတိုင်း ကောက်ခံမည့်နှုန်းဖြင့် ပေးဆောင်ရမည်ဖြစ်ကာ ရန်ကုန်-မန္တလေးအမြန်လမ်းမကြီးကို ဖြတ်သန်းအသုံးပြုပါက အမြန်လမ်းအသုံးပြုခ ကောက်ခံနှုန်းထားများအတိုင်း ပေးဆောင်ရမည်ဖြစ်သည်။

image

စျေးနှုန်းကန့်သတ်ချက်ကို ထောက်ခံသည့် နိုင်ငံများသို့ ရုရှားက ရေနံတင်ပို့မည်မဟုတ်

ရုရှားနိုင်ငံအနေဖြင့် ရေနံ၏ အမြင့်ဆုံးစျေးနှုန်းကန့်သတ်ချက်များ သတ်မှတ်သည့် “စျေးကွက်စီးပွား‌ရေးအယူအဆကိုဆန့်ကျင်သည့်အစီအမံများ” ကို ထောက်ခံသော နိုင်ငံများထံသို့ ရေနံတင်ပို့ရောင်းချသွားမည် မဟုတ်ကြောင်း ရုရှားဒုတိယနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အန်ဒရီ ရူဒန်ကို က တနင်္လာနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

စွမ်းအင်စျေးကွက်တွင် လောင်စာဆီပြတ်လပ်မှုနှင့် စျေးနှုန်းမြင့်တက်မှုများကြောင့် မတည်မငြိမ်ဖြစ်နေချိန်တွင် ဂျပန်အစိုးရသည် ရုရှားမှထွက်ရှိသော ရေနံအပေါ် အမြင့်ဆုံးစျေးနှုန်း ကို ကန့်သတ်ရန် ကတိကဝတ်ပြုထားကြောင်း၊ ယင်း လုပ်ဆောင်ချက်မှာ ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်များကို အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေသည့် လုပ်ရပ်ဖြစ်ကြောင်း ရူဒန်ကိုက Izvestia နေ့စဉ်သတင်းစာသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။

“ကျွန်တော်တို့ အကြိမ်ကြိမ် ပြောကြားခဲ့ပြီးတဲ့အတိုင်း၊ ဒီလို ရန်စတဲ့ လုပ်ရပ်တွေကို ထောက်ခံတဲ့ နိုင်ငံတွေဆီကို ရုရှားက ရေနံတင်ပို့မှာ မဟုတ်ပါဘူး” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ နိုင်ငံခြားတိုင်းပြည်များမှ ရေနံဝယ်ယူရန် တရားဝင်လျှောက်ထားမှုများကို အကဲဖြတ်ရာတွင် ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်း၏ နိုင်ငံတော်စီးပွားရေး ကို ဦးစားပေးမှုများနှင့် သက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံနှင့် ရှိထားသော နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေး အခြေအနေများအပေါ်တွင်သာ မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ဆက်လက်ပြောကြားခဲ့သည်။

ရုရှားရေနံအပေါ် ပင်လယ်ရေကြောင်းမှတစ်ဆင့် တင်ပို့မှုအတွက် စျေးနှုန်းကန့်သတ်ချက်ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် ဥရောပသမဂ္ဂ၊ G7 နိုင်ငံများနှင့် သြစတြေးလျတို့က စတင်သတ်မှတ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ အဆိုပါလုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရ ရုရှားရေနံစျေးနှုန်းသည် တစ်စည်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆၀ အောက်ရှိမှသာ ပါဝင်သည့်နိုင်ငံများရှိ ကုမ္ပဏီများက သယ်ယူပို့ဆောင်ခြင်း သို့မဟုတ် အာမခံပေးခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်ခွင့်ရှိမည် ဖြစ်သည်။

Ref: ဆင်ဟွာ

image

၀န်ထမ်းသုံးသန်းကျော်ဖြင့် အိန္ဒိယ၏ လူဦးရေစာရင်းကောက်ယူမည်


ကမ္ဘာ့လူဦးရေအများဆုံးနိုင်ငံ၏ လူတစ်ဦးချင်းစီကို ရေတွက်ရန်အတွက် အိန္ဒိယသည် တာဝန်ရှိသူ သုံးသန်းကျော်ဖြင့် တစ်နှစ်ကြာအချိန်ယူဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကာ ကိုဗစ်ကပ်ရောဂါကြောင့် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း နှောင့်နှေးခဲ့ရသည့် လုပ်ငန်းစဉ်ကြီးတစ်ခုဖြစ်သည်။

မူလက ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် စီစဉ်ထားသည့် ဆယ်နှစ်တစ်ကြိမ်ကောက်ယူသော လူဦးရေစစ်တမ်းကို အွန်လိုင်းမှ မှတ်ပုံတင်လိုသည့် နိုင်ငံသားများအတွက် အချိန်တိုအတွင်း ဧပြီလ ၁ ရက် နေ့မှစတင်သွားမည်ဟု အစိုးရက မတ်လ ၃၀ ရက် နေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

ထို့နောက် တစ်အိမ်တက်ဆင်း စစ်တမ်းကောက်ယူမှု အဆင့်နှစ်ဆင့်ရှိမည်ဖြစ်သည်။ ပထမအဆင့်တွင် အိမ်များနှင့် အိမ်ထောင်စုအခြေအနေများကို စာရင်းပြုစုမည်ဖြစ်ပြီး ဒုတိယအဆင့်တွင် နေထိုင်သူများနှင့် ၎င်းတို့၏ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေးဆိုင်ရာ ကန့်သတ်ချက်များကို စာရင်းပြုစုမည်ဖြစ်ကြောင်း သန်းခေါင်စာရင်းကော်မရှင်နာမင်းကြီး မာရီတန်ဂျေး ကူးမား နာရာယန်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

အိန္ဒိယနိုင်ငံသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် လူဦးရေ ၁ ဒဿမ ၄ ဘီလျံကျော်ရှိခဲ့ကာ တရုတ်နိုင်ငံကို ကျော်တက်သွားခဲ့သည်ဟု ကုလသမဂ္ဂလူဦးရေရန်ပုံငွေ့အဖွဲ့က ပြောကြားခဲ့သည်။
လေ့လာသုံးသပ်သူများနှင့် စီးပွားရေးပညာရှင်များကမူ အိန္ဒိယလူဦးရေ ပမာဏကို စိုးရိမ်စရာအကြောင်းတစ်ခုအဖြစ် မမြင်ကြပေ။ အဓိကစီပွားရေးအင်အားကောင်းနိုင်ငံများ လုပ်သားအင်အား ကျဆင်းမှု၊ သက်ကြီးပိုင်းလုပ်သားဦးရေမြင့်တက်မှုနှင့် ရုန်းကန်နေရချိန်တွင် အစိုးရသည် ၎င်း၏ အဓိကအားဖြင့် လူငယ်ဦးရေကို ကျွမ်းကျင်လုပ်သားများစွာ ဖန်တီးရန် အခွင့်အရေးတစ်ခုအဖြစ် ကြာမြင့်စွာကတည်းက ကြွေးကြော်ခဲ့သည်။

သန်းခေါင်စာရင်းတွင် ဇာတ်နိမ့်များ၏ အသေးစိတ်အချက်အလက်များကိုလည်း ကောက်ယူသွားမည်ဟု မစ္စတာ နာရာယန်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ တင်းကျပ်သော လူတန်းစားခွဲခြားမှုစနစ်သည် နှစ်ပေါင်းထောင်ချီကတည်းကရှိခဲ့ပြီး အိန္ဒိယ၏ လူနေမှုဘဝနှင့် နိုင်ငံရေးတွင် ပျံ့နှံ့နေသည်။

ဇာတ်နိမ့်အခြေပြုသော နိုင်ငံရေးပါတီများစွာရှိပြီး နိုင်ငံတော်အဆင့် ဌာနအဖွဲ့အစည်းများသည် အလုပ်အကိုင်နှင့် ကောလိပ်နေရာများအတွက် အောက်တန်းလွှာဟုခေါ်သော လူတန်းစားများအတွက် အပြုသဘောဆောင်သော အလုပ်အကိုင်ခွဲတမ်းများ ချပေးရမည်ဖြစ်သည်။

ထောက်ခံသူများက ထိုက်တန်သော အစိုးရ၏ အကူအညီများအတွက် အချက်အလက်များလိုအပ်ကြောင်း ကို အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပြီး ဝေဖန်သူများကမူ ကမ္ဘာ့အင်အားကြီးနိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်လာရန် ရည်မှန်းချက်ရှိသော နိုင်ငံတွင် ဇာတ်နိမ့်ဟူ၍ မရှိရဟု ဆိုကြသည်။

အိန္ဒိယနိုင်ငံသည် ၎င်း၏ ဇာတ်နိမ့်များနှင့်ပတ်သက်၍ နှစ်ပေါင်း ၈၀ အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သော်လည်း ၎င်း၏ တိကျမှုနှင့် ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်မှုရှိသောကြောင့် အချက်အလက်များကို အပြည့်အဝထုတ်ပြန်ခဲ့ခြင်း မရှိပေ။

သန်းခေါင်စာရင်းကောက်ယူမှုကို ၂၀၂၇ ခုနှစ် မတ်လတွင် အပြီးသတ်ရန် မျှော်လင့်ရသည်။ ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ဒစ်ဂျစ်တယ်စနစ်ဖြင့် မှတ်တမ်တင်ထားသော သန်းခေါင်စာရင်းမှ အချက်အလက်များစွာကို ကောက်ယူပြီး မကြာမီ ထုတ်ပြန်မည်ဟု မစ္စတာ နာရာယန်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

Ref: သယ်စထရိတ်တိုင်းမ်စ်

image

ဂျပန်ကတာဝေးပစ်တုံ့ပြန်တိုက်ခိုက်ရေးဒုံးကျည်များကိုတပ်ဖြန့်ချထား

ဂျပန်နိုင်ငံ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနသည် တုံ့ပြန်တိုက်ခိုက်နိုင်စွမ်းရှိသော တာဝေးပစ်ဒုံးကျည်များကို နိုင်ငံအတွင်းရှိ မြေပြင်ကာကွယ်ရေးကြည်းတပ်ဖွဲ့ စခန်းနှစ်ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် စတင်တပ်ဖြန့်အသုံးပြုနေပြီဖြစ်ကြောင်း အင်္ဂါနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့ပြီး အဆိုပါလုပ်ရပ်ကြောင့် ပြည်တွင်း၌ ကန့်ကွက်မှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

ဂျပန်အနောက်တောင်ပိုင်း ကူမာမိုတို ပြည်နယ်ရှိ ကင်ဂွန်း စစ်စခန်း နှင့် ဂျပန်အလယ်ပိုင်း ရှိဇူအိုကာ ပြည်နယ်ရှိ ဖူဂျီ စစ်စခန်း တို့တွင် ဒုံးကျည်များကို ဖြန့် ကျက်ထားခြင်းသည် စစ်ပွဲကိုစွန့်လွှတ်ကြောင်း ပြဌာန်းထားသည့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ကျင့်သုံးခဲ့သော ဂျပန်၏ “မိမိကိုယ်ကိုယ်ကာကွယ်ရေးသက်သက်ကိုသာ ဦးတည်သည့် မူဝါဒ” မှ သိသာစွာ သွေဖည်ပြောင်းလဲသွားခြင်းဖြစ်ကြောင်း ကျိုတိုနယူးစ် က ဖော်ပြခဲ့သည်။

ကင်ဂွန်း စစ်စခန်း တွင် ကီလိုမီတာ ၁,၀၀၀ ခန့်အထိ ပစ်ခတ်နိုင်သည့် အဆင့်မြှင့်တင်ထားသော Type 12 မြေပြင်မှ ရေပြင်ပစ် ဒုံးကျည်များကို တပ်ဆင်ထားသည်။ ၎င်းမှာ ဂျပန်၏ နယ်နိမိတ်ထက် ကျော်လွန်သည့် အကွာအဝေးဖြစ်သဖြင့် တိုက်စစ်ဆင်နိုင်စွမ်းရှိသည့် လက်နက်အဖြစ် ရှုမြင်ခံနေရသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဖူဂျီ စစ်စခန်း ရှိ လေ့ကျင့်ရေးတပ်ဖွဲ့တွင် အလွန်မြင့်မားသော အရှိန်ဖြင့် ပျံသန်းနိုင်သည့် ဒုံးကျည်များကို တပ်ဆင်ထားသည်။ ယင်းဒုံးကျည်မှာ လက်ရှိတွင် ကီလိုမီတာ ရာဂဏန်းအထိသာ ပစ်ခတ်နိုင်သော်လည်း ဝန်ကြီးဌာနက ကီလိုမီတာ ၂,၀၀၀ ခန့်အထိ ပစ်ခတ်နိုင်ရန် အဆင့်မြှင့်တင်ရန် ကြိုးပမ်းနေသည်။

“ရန်သူ့အခြေစိုက်စခန်းကို တိုက်ခိုက်နိုင်စွမ်း” ဆိုသည်မှာ တိုက်ခိုက်မှုတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်တော့မည်ဟု ဆုံးဖြတ်ပါက အမှန်တကယ် ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုမရှိမီ ရန်သူ့စခန်းများကို ကြိုတင်တုံ့ပြန်တိုက်ခိုက်နိုင်သည့် ဂျပန်၏ စွမ်းဆောင်ရည်ကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း အကဲဖြတ်သူများက အကယ်၍ အကဲဖြတ်မှု မှားယွင်းခဲ့ပါက နိုင်ငံတကာဥပဒေကို ချိုးဖောက်ရာရောက်မည်ဖြစ်ကြောင်း သတိပေးထားကြသည်။

အင်္ဂါနေ့တွင် ကူမာမိုတိုရှိ ဒေသခံများသည် ကင်ဂွန်း စစ်စခန်း အနီး၌ “ဒုံးကျည်ဖြန့် ကျက်မှုကို ကန့်ကွက်ကြ”၊ “ဒုံးကျည်များ မလိုအပ်ပါ” ဟူသော ပိုစတာများကို ကိုင်ဆောင်ကာ ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။ ဒေသခံများက ယခုလုပ်ရပ်ကြောင့် မိမိတို့ဒေသမှာ စစ်ရေးပစ်မှတ် ဖြစ်လာမည်ကို စိုးရိမ်နေကြသည်။ ထို့ပြင် အရပ်ဘက်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့သည်လည်း တိုကျိုမြို့၌ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန အရာရှိများနှင့် တွေ့ဆုံကာ ဂျပန်ဝန်ကြီးချုပ် ဆနားအဲ တာကာအီချီ ၏ “ဂျပန်နိုင်ငံကို သန်မာပြီး ချမ်းသာအောင်လုပ်ဆောင်မည်” ဟူသော စစ်ရေးချဲ့ထွင်မှု မူဝါဒများကို ရပ်တန့်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့ကြသည်။

Ref: ရှင်းဟွာ

image

ရန်ကုန်မြို့သို့ချစ်ကြည်ရေးခရီးလာရောက်သည့် ထိုင်းဘုရင့်ရေတပ်မှ စစ်ရေယာဉ် HTMS Kraburi (FFG-457)

ထိုင်းဘုရင့်ရေတပ်မှ 3rd Naval Area Command မှ Captain Natthawat Wichakul ဦးဆောင်၍ စစ်ရေယာဉ် HTMS Kraburi (FFG-457)သည် ယနေ့ မတ် ၃၁ ရက်နံနက်ပိုင်းက ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဥ်အဖြစ် ရန်ကုန်မြို့၊ သီလဝါဆိပ်ကမ်းသို့ရောက်ရှိလာခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

၎င်းတို့သည် ရန်ကုန်မြို့တွင် ဧပြီ ၄ ရက်အထိ (၅)ရက် ကြာနေထိုင်၍ အထင်ကရနေရာများကိုလေ့လာလည်ပတ်ခြင်း၊ နှစ်နိုင်ငံရေတပ်ချစ်ကြည်ရေးအားကစား ပြိုင်ပွဲများယှဥ်ပြိုင်ခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်သွားမည်ဖြစ် ကြောင်း သိရသည်။

အဆိုပါ ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဥ်ရောက်ရှိလာခြင်းအား တပ်မတော်(ရေ)မှအရာရှိကြီးများ၊ အရာရှိ၊ စစ်သည်များနှင့် မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ ထိုင်းရေတပ်စစ်သံမှူးတို့က ကြိုဆိုနှုတ်ဆက်ခဲ့ကြကြောင်း သိရသည်။

image

"ဝင်းဝ"တံတားကိုပြန်လည်ထိန်းချုပ်ပြီး ထားဝယ်- မြိတ်သွားဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းကိုပြန်ဖွင့်

တပ်မတော်မှ တနင်္သာရီတိုင်း၊ သရက်ချောင်းမြို့နယ်၊ ထားဝယ်-မြိတ်သွားကားလမ်းမကြီးပေါ်ရှိ KNLA နှင့် PDF အဖွဲ့ဝင်များယာယီထိန်းချုပ်ထားသော "ဝင်းဝ"တံတားကို ယနေ့ မတ် ၃၁ ရက်က ပြန်လည်ထိန်း ချုပ်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

"ဝင်းဝ"တံတားနှင့် အနီးဝန်းကျင်အားပြန်လည်ထိန်း ချုပ်ရန် တပ်မတော်မှ လုံခြုံရေးလုပ်ငန်းစဉ်များကိုအ ဆင့်ဆင့်ဆောင်ရွက်ခဲ့ရာ မတ် ၂၈ ရက်တွင် စီတောကျေးရွာ၊ မတ် ၂၉ ရက်တွင် ရေချိုချောင်းကျေးရွာ၊ မတ် ၃၀ ရက်တွင် ပွိုင့်-၁၆၈ တောင်ကုန်းနှင့် ချောင်းဝပြင်ကျေးရွာတို့အား ပြန်လည်ထိန်းချုပ်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

ထို့အတူ ယနေ့ မတ် ၃၁ ရက်တွင်လည်း ဝင်းဝရဲစခန်းဟောင်းနေရာနှင့် "ဝင်းဝ"တံတားတို့အား ပြန်လည်ထိန်း ချုပ်ခဲ့ပြီးနောက် ဒေသတွင်း ကုန်စည်စီးဆင်းမှုများ ပုံမှန်အတိုင်းပြန်လည်ဆောင်ရွက်နိုင်ရန် ထားဝယ်-မြိတ်သွားကားလမ်းအားဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သဖြင့် ခရီးသွားများနှင့် မော်တော်ယာဉ်များ ပုံမှန်အတိုင်းပြန်လည်သွားလာလျက်ရှိကြောင်း သိရသည်။

image