MOB ဘဏ်နှင့် ARCCI တို့နားလည်မှုစာချွန်လွှာလက်မှတ်ထိုး
ဧရာဝတီတိုင်း၏ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများဖွံ့ဖြိုးတိုး တက်မှုအတွက် ဘဏ်များ၏ပံ့ပိုးကူညီမှုသည် အရေး ကြီးသောအခန်းကဏ္ဍတွင်ပါဝင်ဟု ဧရာဝတီတိုင်းဝန် ကြီးချုပ်ပြော
မြန်မာအရှေ့တိုင်းဘဏ်(MOနှင့် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးကုန်သည်များနှင့် စက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်းရှင်များအ သင်း(ARCCI)တို့ကြား နားလည်မှုစာချွန်လွှာလက်မှတ်ရေးထိုးခြင်းကို ဇန်နဝါရီ ၃၁ ရက်ကကျင်းပရာ ဧရာဝတီတိုင်းဝန်ကြီးချုပ်ဦးတင်မောင်ဝင်းတက်ရောက်ခဲ့သည်။
ထိုသို့ တက်ရောက်၍ ဧရာဝတီတိုင်းအတွင်း စက်ရုံအလုပ်ရုံများပေါ်ပေါက်လာပါက အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်းများပိုမိုရရှိပြီး တစ်ဦးချင်းဝင်ငွေပိုမိုတိုးတက်လာမည်ဖြစ်၍ ဧရာဝတီတိုင်းအတွင်း ရင်းနှီးမြှုပ်နှံများပြုလုပ်ရန် ကုမ္ပဏီများနှင့် လုပ်ငန်းရှင်များကိုဖိတ်ခေါ်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်ဟု ပြောသည်။
ARCCI အနေဖြင့် ဧရာဝတီတိုင်း၏ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုအတွက်ဆောင်ရွက်ရာတွင် ဘဏ်များ၏ပံ့ပိုးကူညီမှုသည် အရေးကြီးသောအခန်းကဏ္ဍတွင်ပါဝင်နေသဖြင့် MSME လုပ်ငန်းများ၊ စိုက်ပျိုးမွေး မြူရေးလုပ်ငန်းများအတွက်လိုအပ်သော ငွေကြေးအရင်းအနှီးပံ့ပိုးကူညီမှုများဆောင်ရွက်ပေးပါက ဧရာဝတီတိုင်း၏ စုစုပေါင်းထုတ်လုပ်မှုနှင့်ဝန်ဆောင်မှုတန်ဖိုး (GDP)မြင့်တက်လာမည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
ထို့နောက် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးကုန်သည်များနှင့် စက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်းရှင်များအသင်း(ARCCI)နှင့် မြန် မာအရှေ့တိုင်းဘဏ်(MOတို့ကြား နားလည်မှုစာချွန်လွှာကိုလက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။

image

မုံရွာမြို့၊ သုဓမ္မစာရီ ဗိမာန်ကျောင်းတိုက်နှင့် ရွှေတောင်ဦး လယ်တီဝိပဿနာရိပ်သာကြီးများ၏ ပဓာနနာယကဆရာ တော်၏ ဝိဇာတနှင့် ဂုဏဝိသိဌပူဇော်ပွဲမင်္ဂလာကျင်းပ
စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာမြို့၊ သုဓမ္မစာရီ ဗိမာန်ကျောင်းတိုက်နှင့် ရွှေတောင်ဦး လယ်တီဝိပဿနာ ရိပ်သာကြီးများ၏ ပဓာနနာယက ဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တကောသလဥာဏ၏ ဝိဇာတမွေးနေ့ မင်္ဂလာနှင့် ဂုဏဝိသိဌပူဇော်ပွဲမင်္ဂလာကို ဖေဖော်ဝါရီလ (၁) ရက်၊ တပို့တွဲလပြည့်နေ့က သုဓမ္မစာရီ ကလေးဝဗိမာန်တွင် ကျင်းပခဲ့သည်။
ပူဇော်ပွဲသို့ သက်တော်ရှည်ဆရာတော်ကြီးများအပါအဝင် ဆရာတော်ကြီး (၁၀) ပါးပင့်ဆောင်တော်မူပြီး နမောတဿ မဟာပဏာမ သုံးကြိမ်ရွတ်ဆို ဘုရားကန်တော့ကာ အခန်းအနားကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ကသာမြို့၊ ကျောက်ထုံးကြီး ကျောင်းတိုက်ဆရာတော်ထံမှ ပရိသတ်များက (၅) ပါးသီလခံယူဆောက်တည်ခဲ့ကြသည်။
ထို့နောက် ဘုတလင်မြို့နယ် သက်တော်ရှည် တောဝေးဆ ရာတော်ကြီးနှင့် မုံရွာမြို့၊ သက်တော်ရှည် မဟာဝိဇ္ဇာသိပ္ပံ ကျောင်းတိုက်ဆရာတော်များထံမှ သြဝါဒကထာနာယူကြ ည်ညိုကြပြီး မုံရွာမြို့ အရှေ့လေးထပ်ကျောင်းတိုက် တိုက် အုပ်နာယက ဆရာတော်က ဂုဏဝိသိဌ ပူဇာဂါထာဖြင့် ချီး မြှောက်ပူဇော်တော်မူသည်။
ဆက်လက်၍ မွေးနေ့ရှင်ဆရာတော်ကြီး၏ ထေရုပ္ပတ္တိကထာကို ဆရာကြီးဦးကျော်သောင်းက ဖတ်ကြားပူဇော်ပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ် သာသနာတော်ဆိုင်ရာ အဂ္ဂမဟာကမ္မဌာနာစရိယဘွဲ့တံဆိပ်တော်ကို စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး သာ
သနာရေးမှုး ဦးသိန်းဇော်က မွေးနေ့ရှင်ဆရာတော်ကြီးထံ ဆက်ကပ်ပူဇော်ခဲ့သည်။
ထို့နောက်ဆရာတော်ကြီးများအား လှုဖွယ်ဝတ္ထုပစ္စည်းများ ဆက်ကပ်လှူဒါန်းကြပြီး မွေးနေ့ရှင်ဆရာတော်ကြီးကို ဒါယကာ၊ ဒါယိကာမများက လှုဒါန်းပူဇော်ကြ ကာ မုံရွာမြို့၊ မဟာဇောတိကာရာမကျောင်းတိုက်ဆရာတော်ထံမှ အနုမောဒနာတရားနာယူ၍ ရေစက်သွန်းချအမျှပေးဝေမှုအပြီးတွင် ဗုဒ္ဓသာသနံစိရံတိဌတုသုံးကြိမ် ရွတ်ဆိုဆုတောင်း၍ အခန်းအနားပြီးမြောက်သည်။
ပူဇော်ပွဲတွင် စိန်ထွန်းဝေ တေးဂီတနှင့်တွဲဖက်၍ တေးသံရှင်ကြည်သာသန့်က ထူးမခြားနားသီချင်းခံ (၃) ပိုဒ်ဖြင့် သီကျူးပူဇော်သလို မွေးနေ့ရှင်ဆရာတော်ကြီးကို ပိုဒ်စုံရတု၊ (၈၀) ပေါ်တေးထပ်တို့ဖြင့် ချီးကျူး သီကျူး သီဆိုပူဇော်သည်။
ဝိဇာတမွေးနေ့မင်္ဂလာနှင့် ဂုဏဝိသိဌပူဇော်ပွဲမင်္ဂလာအထိမ်းအမှတ်အဖြစ် မွေးနေ့ရှင်ဆရာတော်က ပင့်သံဃာအပါး (၁၀၀) ကို ဆွမ်းဆက်ကပ်ကာ လှူဖွယ်ဝတ္ထုပစ္စည်းများ ဆက်ကပ်လှူဒါန်းခဲ့ပြီး ပထမလယ်တီဆရာတော်ဘုရားကြီး၏ မဟာသရဏဂုံတော်ကြီး (ပါဠိမြန်မာပြန်) စာအုပ်နှင့် မွေးနေ့ရှင်၏ ထေရုပတ္တိစာအုပ် (၃၀၀) စီ မေတ္တာလက်ဆောင်ဝေငှခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

image

ပုလော ရှပ်ပုံစံပြရွာမှာ မီးလောင်မှုကြောင့် အိမ် ၄၅ အိမ်ထက်မနည်း မီးထဲပါသွား

တနင်္သာရီတိုင်း ၊ ပုလောမြို့နယ်၊ ရှပ်ပုံစံပြရွာမှာ ဇန်နဝါရီ ၃၁ ရက်နေ့ ၊ နေလယ်ပိုင်းကနေ ညအထိ လောင်ကျွမ်းခဲ့တဲ့ မီးကြောင့် နေအိမ် ၄၅ အိမ်ထက်မနည်း မီးလောင် ပျက်စီးမှု ဖြစ်ပွားခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။
ရှပ်ပုံရွာမှာ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ တိုက်ပွဲကြောင့် ကျေးရွာဒေသခံတချို့က စစ်ရှောင်နေရချိန်မှာ နေအိမ်တွေ မီးလောင်ခဲ့ရတာ ဖြစ်ကြောင်း ၊ မီးလောင်မှုကို မီးသတ်ဌာနမှ လာရောက်ငြိမ်းသတ်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့တဲ့အတွက် ရွာဒေသခံတွေသာ စုပေါင်း မီးငြိမ်းခဲ့ရပြီး မီးလောင်ချိန်ကြာမြင့်ကာ မီးကူးစက်မှု များတဲ့အတွက် အိမ်ခြေအများအပြား မီးလောင်ခဲ့ရတာ ဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။
" အိမ်ခြေ ၄၅ မီးလောင်ရှိတယ်။ ဖျက်ခံရတဲ့အိမ်လည်း ပါတယ်။မီးက ည၁၂ နာရီအထိ လောင်ခဲ့တယ်။ ရွာမှာ အရင်ရက်တွေက ထိတွေ့တိုက်ပွဲရှိတယ်။ မနေ့ကတော့ မရှိဘူး ။မီးသတ်ကား မလာနိုင်တော့ ရွာကလူတွေကပဲ အရဲစွန့်ပြီး မီးငြိမ်းရတာပါ။ ရွာမှာက နှစ်ဖက်ခွဲပြီး နေရာယူထားတာ ။ အခုဖြစ်တဲ့ မီးလောင်တဲ့နေရာက လူတွေမရှိဘူး ။တိုက်ပွဲကြောင့် ရှောင်နေရတာ ၁၅ ရက်လောက်ရှိပြီ ။ခုရက်မှာ တိုက်ပွဲငြိမ်လို့ဆိုပြီး လူနည်းနည်းပြန်ဝင်လာကြတာ ။ရှိတဲ့သူတွေပဲ စုပြီး သွားငြိမ်းရတာ။ရွာမှာရှိတဲ့ ထော်လာဂျီတွေ ဘေးတွဲတွေနဲ့ရေသယ်ပြီး ဝိုင်းငြိမ်းရတာ ။ " လို့ ဒေသခံက ပြောပါတယ်။
လက်ရှိ ရှပ်ပုံရွာမှာ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်း မရှိပေမယ့် ရရွာရဲ့ အရှေ့ဘက်ခြမ်းမှာ အစိုးရတပ်တွေက နေရာယူထားပြီး ရွာရဲ့အနောက်ခြမ်းမှာ ဒေသတွင်းလက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တွေက နေရာယူထားတာ ဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။
ရှပ်ပုံရွာ နေအိမ်တွေ မီးလောင်မှုနဲ့ အခြေအနေ ပတ်သက်ပြီး မီးစတင်လောင်ကျွမ်းရတဲ့ အကြောင်းအရင်းကိုတော့ အတိအကျ မသိရှိရသေးပါဘူး ။
လက်ရှိမှာတော့ မီးလောင်ကျွမ်းမှုကြောင့် အိုးအိမ်မဲ့ ဖြစ်သွားပြီး ဒုက္ခရောက်နေရတဲ့ ရှပ်ပုံရွာ မီးဘေးသင့် ဒေသခံတွေကို ကူညီဖို့အတွက် ထိုင်းရောက်နေတဲ့ ပုလောမြို့နယ်သူ မြို့နယ်သားတွေက စီစဥ်နေကြတယ်လို့ သိရပါတယ်။

image

CDM တွေကို အမည်မည်းစာရင်း ကနေ ပယ်ဖျက်ပေးမှာဖြစ်လို့ ဆက်သွယ်လာဖို့ အစိုးရ ထပ်မံအသိပေး

လုပ်ငန်းခွင်ကိုစွန့်ပြီး CDM လုပ်သွားတဲ့ ဝန်ထမ်းတွေကို ပြစ်မှုကျူးလွန်ခြင်းမရှိပါက အမည်မည်းစာရင်း Black Lists ကနေပယ်ဖျယ်ပေးမှာဖြစ်လို့ တာဝန်ထမ်ဆောင်ခဲ့တဲ့ သက်ဆိုင်ရာဌာနကို သတင်းပေးပို့ ဆက်သွယ်ကြဖို့ အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ ၊ သတင်းထုတ်ပြန်ရေးအဖွဲ့က ဇန်နဝါရီ ၃၁ ရက်နေ့မှာ
ထပ်မံ အသိပေးထားပါတယ်။
ဒါကြောင့် CDM လုပ်သွားတဲ့ ဝန်ထမ်းတွေအနေနဲ့ ရောက်ရှိနေတဲ့ နေရာမှာ ယခင်တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့တဲ့ ဌာနရဲ့ ရုံးတွေကို လည်းကောင်း၊ နီးစပ်ရာမြို့နယ်ခွဲ၊ မြို့နယ်၊ ခရိုင်၊ တိုင်းဒေသကြီး နဲ့ ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေး အဖွဲ့အစည်းတွေကို လည်းကောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံသံရုံး၊ စစ်သံရုံး နဲ့ ကောင်စစ် ဝန်ချုပ်ရုံး​တွေကို ဖြစ်စေ ပြန်လည်သတင်းပေးပို့ ဆက်သွယ်ကြဖို့ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။
အဲဒီလို ဆက်သွယ်လာသူတွေကိုမှ စိစစ်ပြီး ပြစ်မှုကျူးလွန်ခဲ့ခြင်း မရှိတဲ့ ဝန်ထမ်း နဲ့ ပြစ်မှုကျူးလွန်ပြီး ပြစ်ဒဏ်ကျခံပြီးသော်လည်း Black Lists ဝင်နေသူတွေကို အမည်မည်းစာရင်း (Black Lists) မှ ဖြေလျှော့ပေးနေတာ ဖြစ်တယ်လို့ သတင်းထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။
အဲဒီအပေါ် CDM ပြုလုပ်ထားတဲ့ ပညာရေးဝန်ထမ်း တယောက်က
" CDM လုပ်ထားတာကြာတော့ ဌာနပြန်ဝင်ဖို့က မရဲဘူးဖြစ်နေတယ်။ ဌာန နဲ့ အိမ်နဲ့က အနီးလေးဆိုတော့ အရင်က အလုပ်လုပ်တုန်းကဆို အဆင်ပြေတယ်။ စားစရိတ် ၊ လမ်းစားရိတ်တကူးတက မကုန်ဘူးပေါ့။ CDM လုပ်လိုက်ပြီးတော့ မြို့ပေါ်မှာ အလုပ်တခု ရလို့ဝင်လုပ်တယ်။ ရတဲ့လစာနဲ့က မပြေပါဘူး ။ နယ်မြို့ဆိုတော့ တလမှ ၁၈၀၀၀၀ လောက်ရတယ်။ ဆိုင်ကယ် ဆီဖိုး ၊ထမင်းချိုင့်ထုတ်ရ နဲ့ တွက်ကြည့်ရင် တရက်မှ ၆၀၀၀ ရတာ။ အဲဒါကို တနေကုန် မြို့ထဲ ပတ်နေရတာ များတယ် ။ ခက်ခဲပါတယ်။ အဲဒါနဲ့ ဟိုအလုပ်ပြောင်း ဒီအလုပ်ပြောင်းနဲ့ အဆင်မပြေဘူး ။အကြွေးတွေ တင်ခဲ့တယ်။ နောက်တော့ ထိုင်းကို အောက်လမ်းကနေ လင်မယားနှစ်ယောက် ထွက်ခဲ့တယ်။အဲဒါလည်း မပြေလို့ အခုရွာပြန်ရောက်နေတယ်။ CDM မလုပ်တော့ဘဲ အလုပ်ပြန်လုပ်ချင်ပေမယ့် ဌာနက အရင် ခေါ်တုန်းက ပြန်မသွားခဲ့တာ ၊ အခုမှတော့ ပြန်မသွားချင်တော့ပါဘူး ။ " လို့ ပြောပါတယ်။
အစိုးရအနေနဲ့ ကတော့ CDM လုပ်ထားသူတွေ အနေနဲ့ သက်ဆိုင်ရာ ဌာနကို ပြန်လည်ဝင်ရောက်ပြီး အလုပ်လုပ်ကိုင်လိုပါက သက်ဆိုင်ရာဌာနကို တရားဝင်ဆက်သွယ်ပြီး အကြောင်းကြားနိုင်ကြောင်းနဲ့ အဲဒီလို ဆက်သွယ်လာမှသာ စိစစ်ပြီး လုပ်ငန်းခွင် ပြန်လည်ဝင်ရောက်ခွင့် ပြုသင့်မပြုသင့်ကို စိစစ်ဆောင်ရွက် ပေးနေတာ ဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။
လက်ရှိမှာ CDM ကနေ Non CDM အဖြစ်ပြောင်းသူတွေ ရှိပေမယ့် သက်ဆိုင်ရာဌာနတွေကို လုပ်ငန်းခွင် ပြန်လည်ဝင်ရောက်မှုတော့ နည်းတယ်လို့ သိရပါတယ်။
" CDM သာ ခုချိန်ထိ လုပ်ခဲ့မယ်ဆိုရင် ရှိတဲ့ လယ်တွေ ယာတွေပြုတ်တာကြာပြီ။ CDM လုပ်တဲ့သူတွေကိုလည်း အပြစ်မပြောပါဘူး ။ မိသားစုမှာ ကိုယ့်ဝင်ငွေနဲ့ ရပ်တည်နေရရင် CDM လုပ်ဖို့က မလွယ်ပါဘူး။ ရွာဘက်ဖြစ်လို့ အလုပ်အကိုင်က မကောင်းဘူး ။ မြို့ပေါ်အသွားအပြန်နဲ့ အလုပ်လုပ်မယ်ဆိုလည်း ည ၇ နာရီ ၈ နာရီထိ လုပ်ရတော့ အဆင်မပြေဘူး ။ ရတဲ့လစာကလည်း မလောက်ငှဘူး ။ အခုဝန်ထမ်းလစာလည်း ပိုလျှံလားဆိုတော့ မပိုပါဘူး ။ ဒါပေမယ့် ထောက်ပံကြေး နဲ့ လစာပေါင်းရင် သုံးသိန်းကျော်ရတယ် ။ လောက်ရုံပါပဲ ။ ပြေးပြေးလွှားလွှား မလုပ်ရဘူး ။ အသက်ကြီးလာရင် ပင်စင်လစာလေး မျှော်လို့ရတယ်ပေါ့လေ ။ လူတိုင်းမှာ ကိုယ့်အခက်အခဲနဲ့ကိုယ်ပါ ။ခုနောက်ပိုင်းတော့ CDM တွေ အလုပ်ပြန်ဝင်တာ သိပ်မရှိဘူး ။ အရင်ကတော့ ရှိတယ်။ " လို့ CDM လုပ်ပြီးမှ သက်ဆိုင်ရာ ဌာနကို လုပ်ငန်းခွင်ပြန်လည် ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်နေသူ တယောက်က ပြောပါတယ်။
ပြည်ထောင်စုအဆင့်အဖွဲ့အစည်း၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနတွေက နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်း အချို့ဟာ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ခွင့်ပြုချက် မရရှိဘဲ လုပ်ငန်းခွင်ကို စွန့်ခွာသွားကြတဲ့အတွက် သက်ဆိုင်ရာဌာနတွေရဲ့ အမည်မည်းစာရင်းမှာ ပါဝင်နေလို့ နိုင်ငံတော်အတွက် လူသားအရင်းအမြစ်ဆုံးရှုံးမှုများ ဖြစ်ပေါ်တဲ့အပြင် ကာယကံရှင်ရဲ့ လူမှုဘဝလည်း နစ်နာနေရတယ်လို့ အစိုးရဘက်က အသိပေး ပြောဆိုထား ပါတယ်။
ဒါကြောင့် နစ်နာမှုကို ကုစားပေးနိုင်ရေးအတွက် ဝန်ထမ်းတွေကို လုပ်ငန်းခွင်စွန့်ခွာရတဲ့ အကြောင်းခြင်းရာအပေါ်မူတည်ပြီး အမည်မည်းစာရင်း (Black Lists)မှ ပယ်ဖျက် ဖြေလျှော့ပေးပြီး ဥပဒေဘောင်အတွင်း နေထိုင်သွားလာနိုင်အောင် ဆောင်ရွက် ပေးမှာဖြစ်သလို လုပ်ငန်းခွင် ပြန်လည် ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်လိုပါကလည်း စိစစ်ပြီး လုပ်ကိုင်ခွင့်ပြုပေးနေတယ်လို့ အစိုးရဘက်က မကြာခဏ အသိပေး ထုတ်ပြန်မှုရှိထားပါတယ်။
လုပ်ငန်းခွင်ကို စွန့်ခွာပြီး CDM ပြုလုပ်သွားတဲ့ ဝန်ထမ်းအများစုက ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန နဲ့ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းတွေ အများဆုံး ဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

image

နေပြည်တော်မှာ အိမ်ခြံ​မြေ အရောင်းအဝယ်သွက်​နေပြီး ဧရာဝတီလမ်း​ဘေးဆို သိန်းခြောက်သောင်းထိ အရောင်းဝယ်ဖြစ်​​နေ


နေပြည်တော်မှာ အရောင်းအဝယ်မဖြစ်ဘူးလို့ ပြောလို့ရတဲ့နေရာမရှိဘူးလို့ ဆိုတဲ့အပြင် ဧရာဝတီလမ်းမပေါ်မှာဆိုရင် ကျပ်သိန်းပေါင်းခြောက်သောင်းကျော်က စျေးမြင့်တယ်ဆိုပေမယ့် အရောင်းဝယ်ဖြစ်တဲ့အ​ကြောင်းနဲ့ လက်ရှိ အခြေအနေမှာရောင်းသူတောင် မရှိတဲ့အကြောင်း နေပြည်တော် ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ်က အိမ်ခြံမြေ​ရောင်းဝယ်​ရေးအသင်း ဥက္ကဋ္ဌဦးစောဝေနှင်းက ပြောပါတယ်။
"ကျွန်တော်တို့ ဧရာဝတီလမ်းပေါ်မှာဆိုလည်း သိန်းပေါင်းခြောက်သောင်းကျော်တယ် ဒါတောင်စျေးကြီးတဲ့အထဲမှာပါတာပဲလေ အခုဆို ဧရာဝတီလမ်းပေါ်မှာဆို ရောင်းမယ့်သူတောင်မရှိဘူး ပုဗ္ဗလည်းဖြစ်တာပဲ အရောင်းအဝယ်မဖြစ်ဘူးလို့ ပြောလို့ရတဲ့နေရာမရှိဘူး သူ့နေရာနဲ့သူ မူတည်ပြီး နေ့တိုင်း daily ဖြစ်တယ်"လို့ ဇမ္ဗူ အိမ်ခြံမြေအသင်း ဥက္ကဋ္ဌဦးစောနှင်းဝေက ပြောခဲ့တာပါ။

လက်ရှိနေပြည်တော် အိမ်ခြံမြေက အရောင်းအဝယ်နှေးတာမြန်တာတို့ရှိနေပေမယ့် နေရာဒေသနဲ့ စျေးနှုန်းအပေါ်မူတည်တယ်လို့ဆိုပါတယ်၊ ဇမ္ဗူသီရိဆိုရင် အနည်းဆုံး သိန်းတသောင်းဝန်းကျင်နဲ့ တသောင်းအထက်မှာရှိပြီးတော့ အနည်းအကျဥ်းကတော့အရောင်းအဝယ်ဖြစ်နေတယ်လို့သိရပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့၂၀၂၅ ၁၂ လပိုင်းမကုန်ခင်က ရွှေစျေး သိန်း ၁၀၀ အထက်ဖြစ်ခဲ့တဲ့နောက်ပိုင်း မြေစျေးတွေက ပိုပြီး တဟုန်ထိုးနဲ့ အရောင်းအဝယ်ဖြစ်ခဲ့တယ်လို့လည်းသိရပြီးတော့ ပုဗ္ဗသီရိဖက်မှာဆို ၁၅၀၀၀ ကနေစပြီး သိန်း ၅၀၀၀ - ၆၀၀၀ အထိ အရောင်းအဝယ်ရှိခဲ့ကာ ဇမ္ဗူ သီရိမြို့နယ် ထဲက ရွှေကြာပင်နဲ့ သပြေကုန်းရဲ့အရောင်းအဝယ်စျေးကလည်း ရွှေကြာပင်စျေးနှုန်းက ၃၅၀၀ ကနေ ၄၀၀၀ ဝန်းကျင်နဲ့ အရောင်းအဝယ်ဖြစ်ခဲ့သလို သပြေကုန်းမှာက ၉၀၀၀ ကျော်အနည်းဆုံးပေါက်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

ဒက္ခိဏသီရိဘက်မှာတော့ ပေ ၆၀ ပတ်လည် ၈၀ ပတ်လည် ၁၀၀ ပတ်လည်နဲ့ ၁၂၀ ပတ်လည်အကွက်တွေထဲက ၆၀ ပတ်လည်ကို အနည်းဆုံး ၁၂၀၀ ကစပြီးအရောင်းအဝယ်ဖြစ်ခဲ့သလို ၈၀ ပတ်လည်ကတော့ ၂၅၀၀ ကနေစပြီး အိမ်ပါမပါအပေါ် မူတည်ပြီးစျေးနှုန်းအပြောင်းအလည်းရှိမှတယ်လို့ သိရပါတယ်။

ဒီလိုအ​ရောင်းအဝယ်​တွေဖြစ်တဲ့ထဲမှာ တကယ်​နေထိုင်မယ့်သူ​တွေရှိသလို မြတ်ရင်​ရောင်းဖို့ အိမ်ခြံ​မြေ​ဈေးကွက်ထဲ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူ​တွေများတယ်လို့ သိရပါတယ်။

image

လားရှိုးမှာ အစိုးရတပ်ဖွဲ့နဲ့ MNDAA တပ်ဖွဲ့တို့အကြား နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆွေးနွေးပွဲ ပြုလုပ်ခဲ့ပေမယ့် မအောင်မြင်

ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ လားရှိုးမှာ ဇန်နဝါရီ ၃၀ ရက်နေ့က အစိုးရတပ်ဖွဲ့နဲ့ MNDAA တပ်ဖွဲ့တို့အကြား နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆွေးနွေးပွဲ ပြုလုပ်ခဲ့ပေမယ့် မအောင်မြင်​သေးကြောင်း ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။
“ကိုးကန့် နဲ့ စစ်တပ် သိန္နီဘက် လမ်းကြောင်း အတွက် ဆွေးနွေးတာ မအောင်မြင်ဘူးလို့ သိရတယ်။ စစ်တပ်ဘက်က သိန္နီ ကနေ မူဆယ် ၁၀၅ မိုင်ဘက် ကုန်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်း ဖွင့်ဖို့ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမယ်လို့ စီစဉ်ထားတယ်လို့ သိရတယ်” လို့ နီးစပ်တဲ့ဒေသခံ အမျိုးသမီး တယောက်က ပြောပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့ ရက်ပိုင်းခဲ့ MNDAA ဆုတ်ခွာထားတဲ့ လားရှိုး - သီပေါ လမ်းကြောင်းဘက်မှာလည်း MNDAA တပ်ဖွဲ့ဘက်က နေရာပြန်ယူမယ်လို့ သတင်းတွေ ထွက်ပေါ်နေတယ်လို့ သူက ပြောပါတယ်။
“လားရှိုး ကနေ နမ့်ပေါင် လမ်းဘက် ဟိုယ အထိ ကိုးကန့် တွေပြန်ထိုင်တယ်။ ငွေတော့ အရင်လို မကောက်ဘူး။ ကိုးကန့်တွေ နေရာ ပြန်ယူတဲ့ထဲ သီပေါတံတားတော့ မပါဘူး” လို့ ဒေသခံအမျိုးသား တယောက်ကလည်း ပြော ပါတယ်။
ဒီရက်ပိုင်းအတွင်း နမ့်လန်လမ်း ကားတွေ ဖြတ်သန်းသွားလာမှု အကန့်အသတ် ပြန်လုပ်တာရှိပြီး MNDAA တပ်ဖွဲ့တွေ နေရာပြန်ယူမယ် ဆိုတဲ့ သတင်းထွက်နေတာကြောင့်လို့ ယူဆရကြောင်း ကုန်တင်ယာဉ်မောင်း တယောက်က ပြောပါတယ်။
ဒေသခံတွေနဲ့ ယာဉ်မောင်းတွေကတော့ ရွေးကောက်ပွဲ ပြီးသွားရင် သီပေါတံတားကနေ ဖြတ်သန်းသွားလာခွင့် ရမယ်လို့ မျှော်လင့်ထားကြပေမယ့် လက်ရှိအထိ တံတားကနေ ကား၊ ဆိုင်ကယ်တွေ ပိတ်ထားဆဲဖြစ်ကြောင်း ဒေသခံတွေကပြောပါတယ်။
လားရှိုးမှာ အစိုးရတပ်ဖွဲ့နဲ့ MNDAA တပ်ဖွဲ့တို့အကြား မကြာခဏ တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးတာတွေ ရှိပေမယ့် အခုနောက်ပိုင်း ရလဒ်တွေ၊ ထူးခြားမှုတွေ ရရှိတာ မကြားရပဲ MNDAA ဘက်ကတော့ စစ်သုံ့ပန်းတွေကို ခပ်စိပ်စိပ် လွှတ်ပေးလာတာတွေ့ရကြောင်း ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

image

မန္တလေးမှာ သေနတ်နဲ့ ပစ်ခတ်ပြီး ဆိုင်ကယ်လုယူမှုဖြစ်

မန္တလေးမြို့၊ မဟာအောင်မြေမြို့နယ်၊ မဟာအောင်မြေအနောက်ရပ်ကွက်၊ ၈၄ လမ်း ၄၁ လမ်းနဲ့ ၄၂ လမ်းကြားမှာ ရေခဲမုန့်ဆိုင်သိမ်းပြီး ပြန်ဖို့ပြင်ဆင်နေတဲ့ အမျိုးသမီးရဲ့ ကလစ်ဆိုင်ကယ်ကို လုယက်သူ အမျိုးသားနှစ်ဦးက လုယူရင်းနဲ့ ပစ္စတိုသေနတ် နဲ့ ပစ်ခတ်မှုဖြစ်ပွားခဲ့ပါတယ်။
ဖြစ်စဥ်မှာ အသက် ၂၂ အရွယ် မဟန်ထက်စိုးစံဟာ မနေ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့ ၈ နာရီ မိနစ် ၂၀ အချိန်မှာ ဆိုင်သိမ်းပြီး နေအိမ်ကို ပြန်ဖို့ပြုလုပ်နေချိန် လုယက်သူ အမျိုးသားနှစ်ယောက် ရောက်လာပြီးတော့ မဟန်ထက်စိုးစံရဲ့ ဆိုင်ကယ်ကို လုယက်ဖို့ကြိုးစားချိန် မဟန်ထက်စိုးစံက ဆိုင်ကယ်ကို ပြန်လုချိန်မှာ လုယက်သူထဲက တယောက်က ပစ္စတိုသေနတ်(စိစစ်ဆဲ) နဲ့ ပစ်ခတ်ခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။
ပစ်ခတ်မှုကြောင့် လုယက်သူတွေဆီ ဆိုင်ကယ်ပါမသွားပေမယ့် မဟန်ထက်စိုးစံဟာ ညာဘက်လက်မ ကို သေနတ်ကျည်ထိမှန်ခဲ့ပြီး ညာဘက်ပေါင်ရင်းကို ရှပ်ထိဒဏ်ရာ (မစိုးရိမ်ရ) ရရှိခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။
ဒဏ်ရာရရှိသူ မဟန်ထက်စိုးစံကို ဖြစ်စဥ်အနီးက ချမ်းမြေ့ဆေးခန်းမှာ ဒဏ်ရာဆေးထည့်တာပြုလုပ်ပေးခဲ့ပြီး ၉ နာရီမှာမန္တလေး အထွေထွေဆေးရုံကြီး အရေးပေါ်ဌာနကို ပို့ဆောင်ပေးခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။
ဖြစ်စဥ်နဲ့ပတ်သက်ပြီး အမှတ် ၇ နယ်မြေရဲစခန်း စခန်းမှူး ရဲအုပ်ဝင်းနိုင်နဲ့ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက သေနတ်ကိုင်ဆောင် ပစ်ခတ်လုယက်သူတွေကို ဖမ်းစီးရမိဖို့ ဆောင်ရွက်နေတယ်လို့သိရပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတုန်းက ချမ်းမြသာစည်မြို့နယ် မှာ ၇၂ နှစ်အရွယ် အမျိုးသားတဦးကို သေဆုံးတဲ့အထိ ရိုက်နှက်ပြီး ဆိုင်ကယ်လုယူတဲ့ဖြစ်စဥ် တခုဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။
မန္တလေးမြို့က လူပြတ်တဲ့နေရာတွေနဲ့ မြို့ပတ်လမ်းလို နေရာတွေမှာ ဆိုင်ကယ်နဲ့ မီနီအိုးဝေတွေကို အများဆုံး လုယူခံရမှုဖြစ်စဥ် ဖြစ်ပွားလေ့ရှိပါတယ်။

image

ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲအတွင်းတွင် တစ်ညလျှင် ဒေါ်လာ ၂၀၀ ကျသင့်တဲ့ ဟိုတယ်တွင် တည်းခိုကာ နှစ် ၆၀ အိပ်မက်ဖြည့်ဆည်းရေး ကြိုးပမ်းလာမယ့် အင်္ဂလန်
=====================
အင်္ဂလန်အသင်းဟာ ၂၀၂၆ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲအတွင်းတွင် ကန်ဆက်စ်စီးတီးရှိ ဟိုတယ်တစ်ခုတွင် တည်းခိုစခန်းချကာ ကမ္ဘာ့ဖလားဆွတ်ခူးရေး ကြိုးပမ်းလာပါမယ်။
အင်္ဂလန်ဟာ နှစ်ပေါင်း ၆၀ ကြာ ဝေးကွာလာခဲ့တဲ့ အိပ်မက်အား အကောင်အထည်ဖော်ရေး နွေရာသီတွင် မြောက်အမေရိကသို့ သွားရောက် ကြိုးပမ်းလာပါမယ်။
အင်္ဂလန်အသင်းဟာ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲအတွင်းတွင် တစ်ညလျှင် ဒေါ်လာ ၂၀၀ ကျသင့်တဲ့ မီဒိုးဘန့်ခ်ရှိ The Inn တွင် စတည်းချလာပါမယ်။
အင်္ဂလန်ဟာ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲအုပ်စုအတွင်းတွင် ခရိုအေးရှား၊ ဂါနာ၊ ပနားမားတို့နှင့် ရင်ဆိုင်ရမှာ ဖြစ်ပါမယ်။
အင်္ဂလန်ဟာ ယင်းပွဲများကို တက္ကဆက်၊ မာဆာချူးဆက်စ်၊ နယူးဂျာစီတို့တွင် ကစားရပါမယ်။
ဒါပေမယ့် အင်္ဂလန်ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်ဟာ စီနီယာကစားသမားများနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ပြီးနောက် လူသူရှုပ်ထွေးတဲ့ မြို့လည်ခေါင်နေရာကို ရှောင်ကွင်းကာ ကန်ဆက်စ်မြို့ပြင်တွင် စခန်းချရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပါတယ်။
လက်ရှိချန်ပီယံ အာဂျင်တီးနားနှင့် နယ်သာလန်တို့မှာလည်း မစ်ဆူရီတွင်ပင် အခြေချလာပါမယ်။
မီယာဘန့်ခ်ရှိ The Inn ဟိုတယ်တွင် အခန်း ၅၄ ခန်း ပါဝင်ပြီး ၂၄ နာရီ အားကစားခန်းမ၊ ရေကူးကန်အပြင် ရေပူကန်လည်း ပါဝင်ပါတယ်။
အသင်းခေါင်းဆောင်ဟယ်ရီကိန်းနှင့် အင်္ဂလန်ကစားဖော်မျာဟာ ဇိမ်ခံဟိုတယ်ကြီးတွင် တည်းခိုနေစဉ်အတွင်း တောတောင်သို့ ခြေကျင်သွားခြင်း၊ စက်ဘီးဖြင့် သွားခြင်းတို့လည်း ပြုလုပ်ကာ သဘောဝနှင့် ထိတွေ့နိုင်ပါမယ်။
တူချယ်ကတော့ The Inn ရဲ့အကောင်းဆုံးအခန်းဖြစ်တဲ့ Grand Suite တွင် တည်းခိုလာဖို့ ရှိပါတယ်။ Grand Suite တွင် လူ ၈ ဦးအထိ တည်းခိုနိုင်ပြီး မီးဖိုခန်းအပြင် ကန်ရေပြင်အား အပေါ်စီးမှ မြင်နိုင်မယ့် ဧည့်ခန်းလည်း ပါဝင်ပါတယ်။
ယင်းဟိုတယ်တွင် ဝိုင်သိုလှောင်ခန်းနှင့် စားသောက်ဆိုင်တို့လည်း ပါဝင်ပေမယ့် အင်္ဂလန်အသင်းကတော့ ကိုယ်ပိုင်စားဖိုမှူးများ ခေါ်ဆောင်လာဖို့ ရှိပါတယ်။
ဒါပေမယ့် ဒီဟိုတယ်တွင် ဂေါက်ကွင်းမပါဝင်မှုကတော့ ဂေါက်ရိုက်ဝါသနာပါတဲ့ အသင်းခေါင်းဆောင်ဟယ်ရီကိန်းအတွက် စိတ်ပျက်စရာ ဖြစ်လာမှာပါ။

image

ဘယ်လင်ဂမ်ရဲ့ ဒဏ်ရာအဖြေကို ရီးရဲလ်နှင့် အင်္ဂလန်စောင့်ဆိုင်းနေ
===================
ရီးရဲလ်မက်ဒရစ်ဟာ တနင်္ဂနွေနေ့ညတုန်းက ဗယ်လီကာနိုအား ၂-၁ ဖြင့် အနိုင်ရတဲ့ပွဲစဉ်တွင် တံကောက်ကြောဒဏ်ရာရရှိခဲ့တဲ့ ဂျူ့ဘယ်လင်ဂမ်ရဲ့ ဒဏ်ရာစစ်ဆေးမှု အဖြေအား စောင့်ဆိုင်းနေတုန်း ဖြစ်ပါတယ်။
အသက် ၂၂ နှစ်ရှိ အင်္ဂလန်ကွင်းလယ်ကစားသမားဟာ ဘာနေဗျူးပွဲစဉ်ရဲ့ ပွဲအစ ၁၀ မိနစ်မှာပင် ဒဏ်ရာရရှိကာ ဘရာဟမ်ဒီယာ့ဇ်နှင့် လူစားလဲလှယ်မှု ပြုလုပ်ခဲ့ရပါတယ်။
အင်္ဂလန်ဟာ မတ်လ ၂၇ ရက်နေ့နှင့် မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့တို့တွင် ဥရုဂွေး၊ ဂျပန်တို့နှင့် ခြေစမ်းပွဲကစားလာပါမယ်။
ဗယ်လီကာနိုအား အနိုင်ရတဲ့ပွဲအပြီးတွင် ရီးရဲလ်မက်ဒရစ်နည်းပြအာဘီလိုအာက ဘယ်လင်ဂမ်မှာ တံကောက်ကြောဒဏ်ရာရရှိသွားကြောင်း အတည်ပြုသွားပြီး ဒဏ်ရာစစ်ဆေးမှု အဖြေကို စောင့်ဆိုင်းနေရဆဲ ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသွားပါတယ်။
အာဘီလိုအာက "ဒါက ကြီးမားတဲ့ ဆုံးရှုံးမှုပါ။ ဒါပေမယ့် ကျွန်တော်တို့က လူအင်အားတောင့်တင်းတယ်။ လွန်ခဲ့တဲ့တစ်နှစ်ကျော်တုန်းက ဥရောပချန်ပီယံဖြစ်ခဲ့တဲ့ ကစားသမား ၁၇ ဦး ရှိနေသေးတာကို မမေ့ပါနဲ့။ ကျွန်တော်တို့ ဒီအခြေအနေကို ကျော်ဖြတ်သွားမှာပါ"လို့ ပြောကြားသွားပါတယ်။
ဂျူ့ဘယ်လင်ဂမ်ဟာ လာမယ့် အင်္ဂလန်ရဲ့ ဥရုဂွေး၊ ဂျပန်တို့နှင့် ခြေစမ်းပွဲများကို လွဲချော်လာပါက ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲတွင် အင်္ဂလန်အသင်းပွဲထွက်လူစာရင်းတွင် ပါဝင်ရန် ခက်ခဲလာပါမယ်။
တူချယ်ဟာ ၄-၂-၃-၁ ကစားကွက်ကို အသုံးပြုနေတာ ဖြစ်ပြီး ပြီးခဲ့တဲ့လများအတွင်းမှာ ဗီလာရဲ့ မော်ဂန်ရိုဂျာအား အဓိကကွင်းလယ်ဖန်တီးရှင်အဖြစ် အသုံးပြုလာခဲ့တာပါ။
ယခုကဲ့သို့ ဘယ်လင်ဂမ် ဒဏ်ရာရရှိလာမှုက PFA တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံးလူငယ်ကစားသမားဆုရှင်ရိုဂျာအတွက် အင်္ဂလန်တွင် ပွဲထွက်ကစားသမားနေရာ ရရှိရေး ပိုမိုအခြေအနေကောင်းလာပါတယ်။
ရိုဂျာဟာ စက်တင်ဘာလ၊ အောက်တိုဘာလများတုန်းက ဘယ်လင်ဂမ် မပါဝင်နိုင်စဉ် အင်္ဂလန်အသင်းတွင် အရေးပါတဲ့သူအဖြစ် ကစားခဲ့သူလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

image

ဂျက်ကက်ကို ပေါင်သန်း ၆၀ ဖြင့် ခေါ်ယူရန် လီဗာပူး သဘောတူညီမှု ရရှိ
======================
လီဗာပူးဟာ ဆောင်းရာသီအပြောင်းအရွှေ့ဈေးကွက် နောက်ဆုံးနေ့တွင် ရန်းနက်စ်နောက်ခံလူဂျီရီမီဂျက်ကက်ကို ပေါင်သန်း ၆၀ ဖြင့် ခေါ်ယူရန် သဘောတူညီမှု ရရှိသွားခဲ့ပါတယ်။
အသက် ၂၀ နှစ်ရှိ ဗဟိုနောက်ခံလူဟာ ယခု ဇန်နဝါရီ အပြောင်းအရွှေ့ဈေးကွက်တွင် အန်ဖီးလ်သို့ ရောက်လာဦးမှာ မဟုတ်သေးဘဲ နွေရာသီတွင်မှ ရောက်လာပါမယ်။
လီဗာပူးဟာ ဂျက်ကက်အတွက် ရန်းနက်စ်ကို ပေါင် ၅၅ သန်းပေးလာရမှာ ဖြစ်ပြီး ကျန် ပေါင် ၅ သန်းကို အောင်မြင်မှုအပေါ် မူတည်ပြီး ထပ်မံ ပေးလာရပါမယ်။
လီဗာပူးဟာ ပြင်သစ်ယူ-၂၁ လက်ရွေးစင်နှင့် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာ သဘောတူညီမှု ရရှိရေး လုပ်ဆောင်ရဦးမှာ ဖြစ်ပေမယ့် ယင်းမှာ ပြဿနာတစ်ရပ် ဖြစ်လာမယ့် အခြေအနေမှာ မရှိပါဘူး။
လီဗာပူးဟာ ယခုရာသီအကုန်တွင် ပြင်သစ်ဗဟိုနောက်ခံလူအီဘရာဟမ်ကိုနာတေး စာချုပ်သက်တမ်းကုန်ဆုံးလာမှုနှင့်အတူ နွေရာသီတွင် ဗဟိုခံစစ်အား မဖြစ်မနေ အားဖြည့်ရန် လိုအပ်နေပါတယ်။
ဂျက်ကက်ဟာ ရန်းနက်စ်အကယ်ဒမီထွက်တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ယခုရာသီတွင် ၁၈ ပွဲကစားထားကာ ဥရောပထိပ်သီးကလပ်များရဲ့ ပစ်မှတ်ထားခြင်းခံနေရသူလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

image