သစ်ပင်တွေရဲ့သက်တမ်းကို ဘယ်လိုတွက်ချက်ကြသလဲ
သစ်ပင်များ၏ သက်တမ်းကို တွက်ချက်ရာတွင် သိပ္ပံပညာရှင်များသည် အဓိကနည်းလမ်း အမျိုးမျိုးကို အသုံးပြုကြပါတယ်။
အသုံးများဆုံးနည်းမှာ နှစ်ကွင်းရေတွက်ခြင်း (Dendrochronology) ဖြစ်ပြီး သစ်ပင်ပင်စည်ရှိ နှစ်စဉ်ဖြစ်ပေါ်လာသော စက်ဝိုင်းပုံစံကွင်းများကို ရေတွက်ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။
သစ်ပင်တစ်ပင်သည် ရာသီအလိုက် တစ်နှစ်လျှင် သစ်သားအလွှာတစ်ခု ထပ်တိုးပြီး ကြီးထွားလာရာ ရာသီဥတုကောင်းသည့်နှစ်တွင် ကွင်းများပိုကျယ်ပြီး၊ ရာသီဥတုဆိုးသည့်နှစ်တွင် ကွင်းများပိုကျဉ်းပါတယ်။
သိပ္ပံပညာရှင်များသည် သစ်ပင်ကို မဖျက်ဆီးဘဲ သက်တမ်းတွက်ရန် Increment borer ခေါ် ကိရိယာဖြင့် ပင်စည်ကို ဖောက်ယူသော နမူနာ (Core sample) ကို အသုံးပြုကြပါတယ်။ ဤနည်းဖြင့် သစ်ပင်ကို ထိခိုက်မှုအနည်းဆုံးဖြင့် သက်တမ်းတွက်နိုင်ပါတယ်။
အလွန်သက်တမ်းရင့်သော သစ်ပင်များအတွက် ကာဗွန်-၁၄ ဓာတ်ရောင်ခြည် တိုင်းတာခြင်းနည်း (Radiocarbon dating) ကိုလည်း အသုံးပြုပါတယ်။
ဤနည်းတွင် သစ်သားအတွင်းရှိ ကာဗွန်-၁၄ ဓာတ်ရောင်ခြည် ပျက်စီးနှုန်းကို တိုင်းတာပြီး သစ်ပင်၏ သက်တမ်းကို ခန့်မှန်းပါတယ်။
ထို့အပြင် သစ်ပင်၏ အရွယ်အစား၊ အမျိုးအစားအလိုက် ကြီးထွားနှုန်း၊ သမိုင်းမှတ်တမ်းများနှင့် တွဲဖက်လေ့လာခြင်းတို့ကိုလည်း အသုံးပြုကြပါတယ်။
ဤနည်းစနစ်များကြောင့် Methuselah ကဲ့သို့ သစ်ပင်ကြီးများ၏ အသက်ကို နှစ်ပေါင်း ၄,၀၀၀ ကျော်အထိ တိကျစွာ ခန့်မှန်းသိရှိနိုင်ခဲ့ပြီး ကမ္ဘာ့ရာသီဥတု သမိုင်းကြောင်းကို လေ့လာရာတွင် အရေးပါသော အချက်အလက်များ ရရှိစေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
